MFA’s en het ter beschikking stellen van ruimten: Wie beoordeelt de prestatie?

In onze nieuwsbrief 2011-16 hebben wij melding gemaakt van de uitspraak van het Gerechtshof te ’s-Hertogenbosch waarin is geconcludeerd dat het ter beschikking stellen van vergaderruimte - gelet op de bijkomende dienstverlening - niet wordt aangemerkt als btw-vrijgestelde verhuur (gemeente Moerdijk). Zeer recent is een conclusie van de Advocaat-Generaal van de Hoge Raad gepubliceerd in een andere zaak (gemeente Hellevoetsluis) over het ter beschikking stellen van een theaterzaal met bijkomende faciliteiten en personele inzet. Het lijken vergelijkbare zaken, maar met een andere uitkomst. Hoe kan dit nu?

Analyse
In beide zaken komen de gerechtshoven tot de conclusie dat het ter beschikking stellen van de ruimten met de bijkomende faciliteiten als één prestatie moet worden geduid. In zowel de eerste als de tweede zaak worden dezelfde arresten van het Hof van Justitie geanalyseerd en toegepast en wordt aangegeven dat de prestatie moet worden beoordeeld vanuit de beleving van de afnemer/de gemiddelde consument. In zoverre is het vertrekpunt in beide zaken gelijk. En het verschil in uitkomst wordt dan eigenlijk veroorzaakt doordat de rechters en de Advocaat-Generaal oordelen over waar het de afnemer van de prestatie om gaat. Dat dit oordeel afhankelijk is van rechterlijke interpretaties over wat de gemiddelde consument denkt en daardoor kan zorgen voor een andere uitkomst, mag eigenlijk niemand verbazen. Maar dit alles gaat voor gemeenten tot heel vervelende consequenties leiden, omdat een definitief fiscaal standpunt dan blijkbaar alleen maar afhankelijk zou zijn van het oordeel van een rechter over de beleving van een gemiddeld consument.

Kan het ook eenvoudiger?
Wij zijn geneigd die vraag bevestigend te beantwoorden. Als wij het arrest Temco Europe (C-284/03) goed lezen, is de kern dat verhuur alleen verhuur kan worden genoemd als sprake is een passieve handeling. Zodra de passieve handeling contractueel wordt uitgebreid met aanvullende dienstverlening, noodzaakt die de verhuurder tot het verlaten van zijn passieve status en hebben wij blijkbaar te maken met een andersoortige dienst. Deze andersoortige dienst (ook wel ‘dienst sui generis’ genoemd in beide zaken) is dan btw-belast (19%), tenzij de dienstverlening plaatsvindt binnen een sportaccommodatie en is gericht  op het sporten door de mens (6%).

In deze eenvoudige situatie hoeft de verhuurder alleen maar te beoordelen of hij in het kader van de dienstverlening actief moet handelen of dat hij slechts passief de ruimte ter beschikking stelt en slechts zijn hand hoeft op te houden om het geld te innen. Dit laatste ontneemt aan de handeling niet het passieve karakter. Een bijkomend voordeel is dat de presterende ondernemer nu weer zelf kan bepalen of hij ter zake van zijn prestatie wel of geen btw is verschuldigd. Dit scheelt een hoop onderzoekskosten (wat is de beleving van de gemiddelde afnemer) of proceskosten (wat denkt de rechter wat de beleving is van de gemiddelde afnemer).

De nabije toekomst
Misschien dat de Hoge Raad in de zaak Hellevoetsluis de eenvoud zal betrachten en daarmee helderheid gaat verschaffen. Dan hoeven investerende gemeenten ook niet jaren lang te wachten of zij definitief de btw op de investering daadwerkelijk kunnen terugontvangen. In ieder geval blijft het voor de multifunctionele accommodaties zinvol te onderzoeken of er mogelijkheden zijn de btw op de bouwkosten op aangifte in aftrek te brengen.

Colofon
Henk Zuidersma is als adviseur werkzaam bij EFK Belastingadviseurs, kantoor Alkmaar. Voor meer informatie: info@efkbelastingadviseurs.nl, telefoon 072 53 50 525.

Archief